اطلاعیه و بخشنامه‌

پیش‌دفاع دکتری دیگر متمرکز نیست؛ تغییر مهم دانشگاه آزاد از نیمسال آینده

معاون علوم، مهندسی و کشاورزی دانشگاه آزاد از اصلاح اساسی رویه پیش‌دفاع رساله دکتری، واگذاری فرآیند به واحدهای دانشگاهی و کاهش استرس دانشجویان خبر داد.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دکتری تخصصی ایران (Ph.D info)، به نقل از فرهیختگان،
معاون علوم، مهندسی و کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به چالش‌های چندساله دانشجویان دکتری در فرآیند پیش‌دفاع اعلام کرد: پیش‌دفاع حذف نخواهد شد، اما شیوه اجرای آن به‌طور اساسی اصلاح می‌شود و از حالت متمرکز خارج خواهد شد.

🔹 پیش‌دفاع؛ فرایندی فراتر از یک معاونت

این مقام مسئول با تأکید بر اینکه پیش‌دفاع صرفاً مربوط به یک معاونت خاص نیست، توضیح داد:
پیش‌دفاع در تمامی معاونت‌های دانشگاه آزاد برگزار می‌شود، اما با توجه به جمعیت بالای دانشجویان، معاونت علوم انسانی بیشترین درگیری را با این فرآیند دارد. در معاونت علوم، مهندسی و کشاورزی، حدود یک‌سوم دانشجویان درگیر پیش‌دفاع هستند.


🔹 پیشینه اجرای پیش‌دفاع در دانشگاه آزاد

وی با اشاره به سابقه اجرای پیش‌دفاع در دانشگاه آزاد اسلامی، یاد و خاطره دکتر محمدمهدی طهرانچی، رئیس شهید دانشگاه آزاد اسلامی را گرامی داشت و گفت:
موضوع پیش‌دفاع از سال ۱۳۹۹ با هدف افزایش دقت و نظارت علمی، به‌صورت متمرکز در سازمان مرکزی دانشگاه آزاد اجرایی شد. این تمرکز اگرچه در مواردی باعث نارضایتی برخی دانشجویان شد، اما تصمیمی مبتنی بر حساسیت نسبت به کیفیت رساله‌های دکتری بود.


🔹 استرس دانشجویان و پیامدهای پیش‌دفاع متمرکز

به گفته این مقام دانشگاهی، حضور دانشجویان در کمیته‌های متمرکز پیش‌دفاع و مواجهه با داورانی ناآشنا، در بسیاری از موارد منجر به افزایش استرس می‌شد؛ استرسی که گاه بر کیفیت ارائه رساله تأثیر می‌گذاشت و حتی در برخی موارد به عدم قبولی در این مرحله منجر می‌شد.


🔹 اصلاح رویه؛ پیش‌دفاع حذف نمی‌شود

معاون علوم، مهندسی و کشاورزی دانشگاه آزاد تأکید کرد:
«ما قصد حذف پیش‌دفاع را نداریم، بلکه در حال اصلاح کل بازه پژوهشی رساله دکتری هستیم.»

در مدل گذشته، دانشجو پس از دفاع از پروپوزال وارد بازه پژوهشی می‌شد و پس از حدود یک سال، بدون نظارت مستمر، به مرحله پیش‌دفاع می‌رسید؛ موضوعی که تصمیم‌گیری‌های ناگهانی را به همراه داشت.


🔹 واگذاری پیش‌دفاع به واحدهای دانشگاهی

بر اساس تصمیم جدید، فرآیند نظارت پژوهشی به واحدهای دانشگاهی واگذار می‌شود. گروه‌های آموزشی موظف خواهند بود در طول بازه پژوهشی، به‌صورت مستمر عملکرد دانشجو را ارزیابی کنند.

در این مدل:

  • دانشجو هر ۶ ماه یک‌بار گزارش پیشرفت ارائه می‌دهد

  • درصد پیشرفت علمی مشخص می‌شود

  • نواقص در مراحل اولیه شناسایی می‌شوند

  • بازخورد مستقیم استادان به دانشجو ارائه می‌شود


🔹 کاهش استرس و افزایش کیفیت پژوهش

به گفته این مقام مسئول، این شیوه که در بسیاری از دانشگاه‌های معتبر دنیا اجرا می‌شود، موجب کاهش استرس دانشجویان و افزایش کیفیت رساله‌ها خواهد شد.
پیش‌دفاع در این مدل، مرحله‌ای کمکی و حمایتی است، نه صرفاً تصمیم‌گیرانه.


🔹 زمان اجرای مدل جدید

وی در پاسخ به این پرسش که آیا پیش‌دفاع‌های نیمسال دوم ۱۴۰۵ به‌صورت متمرکز برگزار خواهند شد یا خیر، تصریح کرد:
«ان‌شاءالله از نیمسال آینده، این مدل به‌صورت عملیاتی اجرا خواهد شد.»


🔹 آزمون جامع دکتری؛ در آستانه تغییر؟

در ادامه، وی به موضوع آزمون جامع دکتری اشاره کرد و گفت:
با توجه به تغییرات مدل آموزشی، آزمون جامع نیز نیازمند بازنگری است. آیین‌نامه‌های وزارت علوم بررسی شده و جلسات مشترکی برای تصمیم‌گیری درباره مدل جدید آزمون جامع در حال برگزاری است.

هدف دانشگاه آزاد این است که:

  • کیفیت ارزیابی حفظ شود

  • سلامت فرآیند تضمین شود

  • دانشجویان با آرامش بیشتری این مرحله را پشت سر بگذارند


🔹 مهارت‌آموزی؛ مطالبه جدی صنعت از دانشگاه

در پایان، معاون دانشگاه آزاد به دغدغه مهارت‌آموزی دانشجویان، به‌ویژه در رشته‌های فنی و مهندسی اشاره کرد و گفت:
یکی از گلایه‌های جدی صنعت، عدم تسلط کافی فارغ‌التحصیلان بر مهارت‌های عملی موردنیاز بازار کار است؛ موضوعی که دانشگاه آزاد برنامه‌ریزی ویژه‌ای برای آن در دستور کار دارد.

34 دیدگاه

  1. با تشکر از سیاست اتخاذ شده از سوی مدیران ارشد دانشگاه. الحق فرایند پیش‌دفاع فاقد هرگونه دستاورد علمی است و خواهد بود و چه بسا با ایرادات داوران مسیر تعینی پژوهشی که از سوی استاد راهنما ترسیم گردیده بود تغییر و مشکلات عدیده‌ایی را صرفا برای دانشجو ایجاد می‌نمود. عدم انگیزه داوران و ایضا عدم مطالعه رساله و سوالات سلیقه‌ایی و خارج از محتویات رساله و در نهایت اعلام عدم کفایت با توجه به تلاش دانشجو که با نظارت اساتید راهنما و مشاور انجام می‌گردید امری بدور از انصاف که نه در حق اساتید راهنما و نه درحق دانشجو روا بوده است. انشاالله دانشگاه ازاد با رعایت این مثل که حرمت مسجد توسط متولی باید رعایت شود برای اساتید راهنما و مشاور که صلاحیت آنان توسط خود دانشگاه آزاد برای اخذ رساله و پایان نامه تایید شده است مراعات گردد تا حداقل کسانی برای داوری انتخاب که سابقه دفاع نهایی ۵ رساله را داشته باشد که موضوعات عقده‌گشایی نسبت به دانشجو و اساتید فراهم نشود. به امید اعتلای هرچه بیشتر تصمیمات منطقی

    1. درد دل بسیاری از دانشجویان دکتری را گفتین که درگیر سیاسی کاری و بعضاً تسویه حساب های شخصی اساتید نسبت به هم در پیش دفاع دکتری خلاصه میشود. امیدوارم که در این شرایط حساس یه ذره اساتید خودشون رو جای دانشجو بگذارند و متوجه شوند که دانشجویان دکتری با چه سختی خود را به این مرحله میرسانند ،جدی از هزینه های سرسام آور آن.

  2. سلام.این تغییر خیلی رو به جلو و عالی است و مشکلات دانشجویان دکتری را در حد قابل توجهی کم و فرایند موفقیت رو بیشتر تضمین میکند.

  3. با سلام و احترام فرآیند آزمون جامع و پیش دفاع میبایست برقرار باشد کیفیت پژوهش و حتی خود دانش آموختگان مقطع دکترا حفظ شود. دانشجویانی که نمی‌توانند از این مسیر عبور کنند صلاحیت رسیدن به مقطع دکترا را ندارند.

    1. پس دانشگاههای تهران و شریف و دانشگاههای معتبر اروپا و آمریکا که پیش دفاع ندارند، صلاحیت دکتری را ندارند؟؟؟
      پیش دفاع یک قانون من درآوردی در دانشگاه آزاد بود.

      1. دوباره فصل تولید مدرک دکتری در دانشگاه آزاد آنهم از نوع بی کیفیت و تقلبی و فروش رساله داغ میشود

    2. چرا چرت میگی
      من پیش دفاع چهارم رو دارم و دو مقاله isi با if 7 و ۴ رو دارم و کلی خروجی علمی و وقتی میره پیش دفاع ۴ تا داور بی سواد میان سوال شخصی میپرسن
      چهارتا مغز فندقی عقده ای بی سواد مثل تو

    3. لغو پیش دفاع بصورت متمرکز اشتباه بزرگی است
      الحق که اقای دکتر تهرانچی با این کار کیفیت پروژه های پایاننامه دانشگاه آزاد را به شدت بالا برده بودند و مقالات بین المللی خوبی برای دانشگاه ازاد چاپ می شد
      با این کار کیفیت کار دانشگاه آزاد پایین می اید

    4. جناب طاهری ضمن احترام به نظر حضرتعالی و روح بلند تمامی شهدا علی الخصوص شهید طهرانچی باید این نکته را در پاسخ به عرض برسم که اگر رساله یا پایان‌نامه‌ایی بی‌کیفیت یا نامناسب است اشکال از دانشجو نیست چون دانشجو طبق راه ترسیمی اساتید انتخابی گام بر می‌دارد. و اگر هم اشکالاتی وجود دارد باز به اساتید محترمی است که توانمند در راهنمایی پایان‌نامه نیستند. جذب اساتید بی‌کیفیت قطعا برون‌رفت آن پایا‌ن‌نامه و مقالات غیر علمی آنچنان که شما می‌فرمایید خواهد بود. انجام راهکار پیش‌دفاع تنها تحقیر دانشجو نبوده بلکه حقارت اساتید در پیش‌روی دانشجویان بوده است

  4. سلام ودرود
    این خیلی عالیه لطفا از نیم سال بهمن1404 این اتفاق بیفتد
    لطفا به جای حذف امتحان جامعه ازمون زبان حذف شود چون هیچ منطقی واقعا پشتش نیست

    وواقعا باید رساله ی من دکتری توانایی صنعتی شده باشد نه اینکه فقط استرس های پیش دفاع وغیره وزبان منو کرم کتاب بدون تجربه بار بیاره

  5. دقیقا یعنی پیش دفاع برداشته میشه و تایید رساله به استاد و در گروه انجام می‌گیرد یعنی روال سابق روشون نمیشه بگن سخت بود برداشتیم …البته من نظرم اینه که واقعا دویا سه استاد این پیش دفاع رو وبه صورت حضوری در دانشگاه انجام بدن تا دانشجو مقید به ارائه یک پایان‌نامه قابل قبول باشد

  6. توروخدا به فکر مقاله های دکتری باشید من که شخصا خونه فروختم دادم دلال خورده هنوز کاری نکرده
    به خدا خیلی سخته فراینده مقاله یه راهی دیگه باشه خواهشمندیم چاره ای بیندیشید

  7. سلام
    بهترین تصمیمی است که گرفته شده است،چون داوران محترم هیچ شناختی از دانشجو نداشتند و
    تصمیم هایشان دربیشر مواقع درست نبود

    1. پیش دفاع دکان بازاری بود که راه انداخته بودند برای سود و منافع مالی.
      خدا لعنت کند کسی که از این راه دانشگاه را اداره می کرد و می گفت سودآوری داشتیم.
      سودشان دزدی از جیب دانشجو بود.

      1. مرحبا به این جمله و فکر بزرگ شما .
        اگر پاسخ علمی داشت مطمئنا دانشگاههای شریف و تهران این رویه رو زودتر گذاشته بودند . یا علی

    2. با سلام .
      چرا یم داور باید انقدر بی مغز باشد و که پیشنهاد کار رساله را برای ایراد کار دانشجو مطرح میکنه .؟
      جدیدا داوران نظر تنگ و نادان رساله را میدن AI و سوالات اون رو تو جلسه مطرح میکنن

  8. بجای تغییرات الکی در خصوص امتحان جامع و پیش دفاع آزمون زبان EPT بی کاربرد رو اصلاح کنید که از این طریق از دانشجو پولهای هنگفت دریافت میکنید.. آزمون جامع ضروری و پیش دفاع اضافی است.

  9. درود فراوان به انسان والا وبا ارزش
    بسیار عالیست
    در تمامی رشته ها باید اعمال شود دانشجویی که با طی کردن مسیر سخت ودشوار وپر از تنش واسترس وکم لطفی بعضی از اساتید دانشگاه جز ضربه زدن به روحیات دانشجویان وفرزندان این مرز وبوم صد در صد تاثیر گزار خواهد بود
    هم برای دانشجویان وهم خانواده ها خداوند سلامتی وعمر با عزت عطا کند . به مسئولینی که به فکر جوون ها هستن . سپاس فراوان

  10. پس چطور ما با اون همه استرس رفتیم پیش دفاع کردیم، یا از اول این قانون نمیزاشتید یا باید برای همه این قانون یکسان باشه این بی عدالتی هست

  11. درود بر اندیشمندان دانشگاه آزاد بالاخص جناب دکتر رنجبر و همه معاونین گرامی ، بالاخص سرکار خانم دکتر سلیمانی که این اخبار بسیار عالی را اعلام نمودند…خیلی از دانشجویان در آزمونهای پیش دفاع و جامع ، واقعا با استرس و فشار روحی مواجه بودند که الحمدالله این مشکلات در حال برطرف شدن هست…مانا باشید…

  12. والا دانشگاه آزاد داره به کسانی مدرک دکتری میده که اندازه لیسانس هم نیستن

    1. دانشجوهای سراسری سهمیه های عجیب و غریبی دارن که رتبه های نجومی شون تک رقمی میشه و بعدش جلوی بقیه کلاس هم میذارن!
      دانشگاه سراسری کسانی رو پذیرش می کنه که در حد ششم ابتدایی هم نیستند.

  13. باسلام واحترام ارزش دوره های کارشناسی و کارشناسی ارشد که از بین رفت مانده بود دکترا که انهم به همت والای مدیران بی کفایت مجموعه دانشگاهی صرفا برای افزایش دانشجوی بی کیفیت پولی این روند صحیح آموزشی رو هم در سطح دکترای تخصصی بی ارزش کنید واقعا جای تاسف داره وضعیت اموزشی دانشجویان دهه های ۷۰ کجا و دانشجویان زمان حال کجا سرتون رو بالا بگیرید

  14. کمپین حذف مصاحبه ناعادلانه ورودی دکتری رو لطفا راه اندازی کنید … امسال سوای شرایط سخت جنگ و قطعی برق و اینترنت، رفتار نادرست مصاحبه گران مانع ورود به مقطع دکتری شد … لطفا به هرنحوی میشه بیایید اقدام کنیم حذف بشه مصاحبه

  15. سلام من که دفاع از پروپوزال را انجام داده ام و حدود یکسال است از دفاع گذشته و الان در مرحله پژوهشی هستم برای پیش دفاع متمرکز آیا شامل این بخشنامه جدید می شوم چون اعلام گزارش شش ماهه نداشته ام از دوستان کسی اطلاع دارد لطفا بفرمائید

  16. این ۶ ماه از کی شروع میشه از بهمن ماه؟ یعنی منی که پایان نامه و مقاله همه چیزم آمادس باید صبر کنم تا مرداد ما که پیش دفاع تایید بشه؟
    من پوروپوزالم تایید شده. آیا الان میتونم پیش دفاع بدم یا باید ۶ ماه صبر کنم؟

    1. این آقای محترم احتمالا از کارمندان یا به اصطلاح اساتید و داوران دانشگاه آزاد هست که از بحث پیش دفاع متمرکز چیزی گیرش می آید وگرنه پیش دفاع متمرکز دانشجویان دکتری را بیچاره کرده و از سال ۹۹ تا کنون بعضی دانشجویان دکتری نتوانسته اند فارغ التحصیل شوند.

  17. دوستان، کار خوبی انجام شده. لطفاً اینقدر بی اخلاق و بخیل نباشیم.اساتیدی که اعتماد بهشون شده که تدریس کنند، باید برای پیش دفاع و دفاع هم، بهشون اعتماد داشت. اجرای پیش دفاع لازم و خوبه، اما به صورت غیر متمرکز و دانشگاهی ، با اساتیدی که با آنها کار کردید تا بهترین ارائه رو از پایان نامه داشته باشید.لطفا اینقدر هم همدیگه رو به بی سوادی متهم نکنید.برای همه آرزوی موفقیت داریم. از آقای دکتر رنجبر هم برای این تصمیم بجا سپاسگزاریم

  18. سلام و عرض ادب
    بنظر بنده پیش دفاع از رساله کار جالبی هست وقتی از رساله خودت اعتماد دارید پس چرا باید نگران باشید بجای تغییر در روند پیش دفاع و آزمون جامع باید این آزمون EPT حذف شود البته آزمون EPT هم خوبه ولی برای بعضی ها واقعا عذاب شده.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا